Onderzoek uitgelicht: Geriatrische Revalidatie Zorg en samenwerking met mantelzorgers
Voor haar afstudeeronderzoek voor de opleiding Hbo-Verpleegkunde aan de Hanzehogeschool heeft Jeanet Joustra-Welfing in samenwerking met ZuidOostZorg onderzoek gedaan naar welke competenties nodig zijn voor EVV’ers van GRZ-afdelingen om het juiste gesprek te voeren met mantelzorgers over de terugkeer naar huis van cliënten.
Geriatrische Revalidatie Zorg
In Nederland neemt het aantal ouderen met kwetsbaarheden en meerdere gezondheidsproblemen door vergrijzing toe. Hierdoor wordt de zorg complexer (Rijksoverheid, 2022). Ouderen komen daardoor vaker in aanraking met tweedelijns zorg, zoals Geriatrische Revalidatie Zorg (GRZ). ZuidOostZorg streeft, volgens het Integraal Zorgakkoord (Rijksoverheid, 2022) en het Programma Wonen Ondersteuning en Zorg voor Ouderen (Ministerie van Volksgezondheid Welzijn en Sport, 2022), naar een snel herstel op de GRZ-afdeling. De revalidatie kan thuis worden voortgezet in samenwerking met mantelzorgers. De Eerst Verantwoordelijk Verpleegkundige (EVV) speelt een centrale rol in het coördineren van deze zorg. De EVV'er dient te werken volgens de CanMEDS-rollen (Lambregts et al., 2016), waarbij samenwerking en communicatie met mantelzorgers essentieel zijn.
Uitdagingen in de samenwerking met mantelzorgers
Binnen ZuidOostZorg ervaren EVV'ers op de GRZ-afdelingen soms problemen in de samenwerking met mantelzorgers, wanneer er verschillende opvattingen zijn over de zorg en terugkeer naar huis van de cliënt. De EVV'ers vinden het lastig hiermee om te gaan en bespreekbaar te maken. Het is onduidelijk wat EVV’ers nodig hebben om het juiste gesprek te voeren. Om dit te onderzoeken, is de volgende onderzoeksvraag gesteld: 'Bij welke competenties, in de rol van 'samenwerkingspartner' en 'communicator', hebben de EVV’ers van de GRZ-afdelingen binnen zorgorganisatie ZuidOostZorg ondersteuning nodig in de samenwerking met de mantelzorger wanneer er in het gesprek over terugkeer naar huis, verschillende opvattingen zijn over zorg van de cliënt?'
Het onderzoek
Jeanet heeft vijfentwintig enquêtes verstuurd naar EVV'ers op de GRZ-afdelingen. Deze enquêtes richtten zich op welke vaardigheden (kennis, vaardigheden en houding) ondersteuning nodig is. Het onderzoek liep van februari tot en met juni 2023. Zestien EVV'ers hebben de enquêtes ingevuld. De resultaten wezen uit dat er behoefte was aan meer kennis over de visie van de Rijksoverheid op samenwerking met mantelzorgers, de rollen van mantelzorgers, en gesprekstechnieken. Verder werd ondersteuning gevraagd voor het toepassen van gesprekstechnieken, omgaan met weerstand en heftige emoties, en het echtte probleem boven water krijgen in gesprekken.
"Vooral als mantelzorgers niet willen dat de cliënt naar huis terugkeert, terwijl dit medisch gezien wel mogelijk is. Hoe ga je hiermee om? Daar zou ondersteuning bij helpen."
Aanbevelingen
Voor ZuidOostZorg wordt aanbevolen om scholingsmogelijkheden aan te bieden om de kennis van EVV'ers te vergroten. Daarnaast zou deskundigheidsbevordering gericht op vaardigheden, passend bij verschillende leerstijlen van EVV'ers, waardevol zijn. Voor het aanpakken van het boven water halen van het probleem is aanvullend onderzoek nodig naar passende methodieken. Op de GRZ-afdelingen is het van belang dat Hbo-Verpleegkundigen Gerontologie Geriatrie ondersteuning bieden aan EVV'ers. Tot slot wordt het aanbevolen om casuïstiekbesprekingen te houden, om te kunnen reflecteren op eigen handelen.